Αντανακλάσεις από µια πρόσφατη σφαγή, Γαλέρα, Σεπτέμβριος 2006

27 12 2008


Δύο από τους Έλληνες που ταξίδεψαν στους τόπους της καταστροφής, αποπειρώνται
να περιγράψουν τις εικόνες φρίκης που αντίκρυσαν στα ερείπια του διεθνούς δικαίου.

Όταν η βαρβαρότητα σε αγγίζει…

Αν και η απόσταση Δαµασκός – Βηρυτός είναι µόλις 70 χλµ, εµείς χρειαστήκαµε περίπου 8 ώρες ακολουθώντας τον µάλλον ασφαλέστερο δρόµο, δηλαδή την διαδροµή που µέχρι εκείνη την στιγµή είχε βοµβαρδιστεί λιγότερο. Στον διασυνοριακό σταθµό Αρίντα, το πιο βόρειο σύνορο του Λιβάνου µε τη Συρία, τα καραβάνια των προσφύγων έχουν µειωθεί, η κίνηση όµως είναι αρκετή και τα 8 πούλµαν µε τις Φιλιππινέζες που εγκαταλείπουν τον Λίβανο µας δίνουν τις πρώτες εικόνες.
Διασχίζοντας τον βόρειο Λίβανο και µέχρι να φτάσουµε στη Βηρυτό τίποτα δεν µας φανερώνει ότι βρισκόµαστε σε εµπόλεµη ζώνη. Σε µια περιοχή πολύ πιο «δυτική» και σίγουρα πολύ πιο πλούσια από τη Συρία που αφήσαµε πίσω µας, η ζωή µοιάζει να συνεχίζεται κανονικά. Η εικόνα στη βόρεια Βηρυτό µας ξενίζει ακόµα περισσότερο. Έχουµε στο µυαλό µας τα βοµβαρδισµένα τοπία που βλέπαµε στην τηλεόραση πριν ξεκινήσουµε και τώρα, Σάββατο απόγευµα, στην πρωτεύουσα του Λιβάνου ο κόσµος είναι στους δρόµους και τα παραθαλάσσια µαγαζιά, τα παιδιά κάνουν ποδήλατο και παίζουν αµέριµνα ανάµεσα σε πολυτελή ξενοδοχεία, ανοιχτά µαγαζιά και ουρανοξύστες. Είµαστε σε ένα οικονοµικό κέντρο της ανατολικής Μεσογείου, µια πρωτεύουσα που η ζωή συνεχίζεται. Αύριο υπάρχει προγραµµατισµένη επίσκεψη της Κοντολίζα Ράις.
Κυριακή πρωί. Το βράδυ που µας πέρασε διαπράχθηκε η σφαγή στην Κανά. Εξήντα από τους εξήντα τρεις ανθρώπους, µεταξύ των οποίων 40 παιδιά, είναι νεκροί µετά από βοµβαρδισµό σε καταφύγιο. Οι πρόεδροι της Δηµοκρατίας, της κυβέρνησης και του κοινοβουλίου ανακοινώνουν πως δεν θα δεχτούν την υπουργό Εξωτερικών της Αµερικής µέχρι να γίνει κατάπαυση του πυρός. Οι πολιτικές νεολαίες του Λιβάνου εξαγγέλλουν συγκέντρωση έξω από τα γραφεία του Ο.Η.Ε.
Χιλιάδες κόσµου συρρέουν για να καταγγείλουν τη µεγαλύτερη, µέχρι εκείνη την στιγµή, σφαγή. Νέα παιδιά, µουσουλµάνοι και χριστιανοί µαζί, σε µεγάλες παρέες φτάνουν στην συγκέντρωση απ’ όλη την πόλη. Ένας άλλος Λίβανος εµφανίζεται µπροστά µας. Νεαρές γυναίκες µε µαντίλες κρατάνε αυτοσχέδια πλακάτ µαζί µε φίλες τους χριστιανές. Ένα από αυτά γράφει «Ευχαριστούµε, κυρία Ράις, για το δώρο που κάνατε στα παιδιά µας».
Οι κίτρινες σηµαίες της Χεζµπολάχ και τα πορτρέτα του αρχηγού Νασράλα κυριαρχούν. Ανάµεσά τους, όµως, συναντάς αρκετές σηµαίες του Λιβάνου, λίγες κόκκινες σηµαίες µε σφυροδρέπανα και, επειδή τα σύµβολα έχουν τη δικιά τους σηµασία, υπήρχε και εδώ µια µεγάλη κουβανέζικη σηµαία µε τον Τσε.
Ανοίξαµε τα πανό µας και µπήκαµε στην συγκέντρωση. Ο κόσµος µάς αγκαλιάζει και µας ευχαριστεί που είµαστε εκεί. Κανάλια µάς ζητάνε δηλώσεις και σε χρόνο µηδέν πίσω από τα αγγλο-αραβικά πανό που φέραµε µαζί µας από την Ελλάδα βρίσκονται δεκάδες διαδηλωτές και διαδηλώτριες, άλλοι µε πλακάτ, άλλοι µε σηµαίες, όλοι µε τις γροθιές σηκωµένες. Λίγο παρακάτω κάποιοι κατάφεραν και µπήκαν στα γραφεία του ΟΗΕ. Ο λιβανέζικος στρατός, σε ρόλο µάλλον… τροχονόµου προσπαθεί να συγκρατήσει το εξοργισµένο πλήθος.
Χτες το βράδυ οι νεκροί ήταν 617, σήµερα το πρωί είναι 670. Όλα τα µέλη της αποστολής νιώθουµε πλέον τον πόλεµο δίπλα µας. Μετά τη συγκέντρωση, οι συναντήσεις µε τις πολιτικές οργανώσεις του Λιβάνου συνεχίζονται και οι ερωτήσεις προς εµάς, τους δυτικούς, επαναλαµβάνονται ξανά και ξανά:
Ποιος µπορεί να πιστέψει ότι για δύο αιχµάλωτους στρατιώτες µια χώρα επιτίθεται σε µια άλλη, διαλύει τις υποδοµές (γέφυρες, αεροδρόµια, σχολεία, νοσοκοµεία), αφανίζει χωριά και συνοικίες και σκοτώνει τόσους αµάχους;
Τι ακριβώς σηµαίνει διεθνές δίκαιο και τι εγκλήµατα πολέµου;
Ποιος δεν καταλαβαίνει το ρόλο των ΗΠΑ όταν, από την πρώτη στιγµή, µίλησαν για νέα Μέση Ανατολή, όταν ζητάνε µια Μέση Ανατολή χωρίς αντίσταση, όταν επιβάλλουν τη συνέχιση του εγκλήµατος µπλοκάροντας την κατάπαυση του πυρός µέσω του Συµβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ;
Τι κάνει η Ευρωπαϊκή Ένωση και ποιες τελικά είναι οι περιβόητες δυτικές αξίες;
Αµήχανοι, βουβοί, λίγη ώρα αργότερα το έγκληµα απλωνόταν µπροστά στα µάτια µας. Η νέα Μέση Ανατολή ήταν εκεί, έπαιρνε σάρκα και οστά στο βοµβαρδισµένο τοπίο της Νότιας Βηρυτού. Πέντε λεπτά µε το αυτοκίνητο από το κέντρο της πόλης το τοπίο αλλάζει. Περνώντας την κατεστραµµένη, πια, γέφυρα που οδηγούσε στο αεροδρόµιο, βλέπεις τεράστιες γκρι πολυκατοικίες, κάτι σαν τις παλιές δικές µας εργατικές κατοικίες. Εδώ κατοικεί η φτώχεια! Αυτός ο πόλεµος είναι και ταξικός.
Αριστερά και δεξιά σηµάδια στα κτίρια από προηγούµενες επιθέσεις µπερδεύονται µε τα σπασµένα γυαλιά από τους βοµβαρδισµούς των προηγούµενων ηµερών. Διαλυµένοι δρόµοι, κατεστραµµένα κτίρια, ησυχία.
Περπατάµε ανάµεσα στα χαλάσµατα. Στο βάθος µια µεγάλη σηµαία της Γερµανίας κυµατίζει δίπλα σε µια ισοπεδωµένη πολυκατοικία, πιο δίπλα στον τοίχο γράφει BRASIL. Το Μουντιάλ πέρασε κι από εδώ. Μέρες πριν υπήρχε ζωή. Το µαρτυράει η αποφορά που βγαίνει ακόµα από τις βοµβαρδισµένες πολυκατοικίες, από την ισοπεδωµένη παιδιατρική κλινική. Το µαρτυράει µια µπάλα κάποιου παιδιού δίπλα στα χαλάσµατα. Ήταν η πιο φρικτή ησυχία που ακούσαµε στη ζωή µας. Ούτε ένας άνθρωπος, ούτε ένα ζώο, ούτε ένα πουλί. Μόνο χαλάσµατα, µόνο καταστροφή, µόνο θάνατος.
Πώς να το περιγράψεις;
Λίγο αργότερα είδαµε τους τραυµατίες. Λίγο αργότερα είδαµε τους πρόσφυγες.
Σε καθένα από τα 29 σχολεία που παραχωρήθηκαν φιλοξενούνται 1.000 µε 1.500 πρώην κάτοικοι της νότιας Βηρυτού, του Νοτίου Λιβάνου. Άνθρωποι σε πάρκα και πλατείες προσπαθούν να προφυλαχτούν από την καταστροφή, να επιβιώσουν.
Μας µιλάνε για αυτούς που έχουν αφήσει πίσω. Αυτούς που δεν είχαν µέσο να φύγουν, αυτούς που δεν είχαν χρήµατα να φύγουν, αυτούς τους ηλικιωµένους που δεν θέλουν να ξαναφύγουν και περιµένουν πότε το χωριό τους θα γίνει η επόµενη Κανά.
Οι άνθρωποι από τις Μ.Κ.Ο. µάς µιλούν µε απόγνωση. Δεν έχουν πολλές δυνατότητες. Οι ελλείψεις µεγαλώνουν. Καύσιµα και φάρµακα τελειώνουν και η όποια βοήθεια φτάνει, πολύ δύσκολα µπορεί να διανεµηθεί. «Έχουν χτυπήσει ήδη πολλά φορτηγά που µεταφέρουν βοήθεια στις νότιες περιοχές και πλέον πολύ δύσκολα βρίσκεις κάποιον να κάνει αυτή τη διαδροµή», µας εξηγούν.
Φεύγουµε από τον Λίβανο, ένας οδοκαθαριστής διαβάζει µια αφίσα πριν την πετάξει, τα αµάξια κάνουν µεγάλες ουρές στα βενζινάδικα, παιδιά-πρόσφυγες που ζουν σ’ ένα πάρκο µάς χαιρετάνε. Δεν θα ξεχάσουµε ό,τι είδαµε, δεν θα ξεχάσουµε εκείνη την µυρωδιά στις βοµβαρδισµένες συνοικίες, δεν θα ξεχάσουµε τον ήχο των βοµβαρδιστικών που απλώς πέρασαν ένα βράδυ από πάνω µας, δεν θα ξεχάσουµε τον γιατρό του νοσοκοµείου «Χαρίρι» να µας λέει: «Πράγµατι δεν έχουµε φάρµακα αλλά πιο σηµαντικό από τα να µας στείλετε βοήθεια είναι να προσπαθήσετε να σταµατήσετε τον πόλεµο».

Εικόνες Παλαιστίνιων προσφύγων
…στον Λίβανο

Για τους Παλαιστίνιους ο πόλεµος ενάντια στην ανθρώπινη αξιοπρέπεια συνεχίζεται και στον Λίβανο. 475.000 Παλαιστίνιοι ζουν σε 12 προσφυγικούς καταυλισµούς και 6 συνοικίες του Λιβάνου, στους οποίους απαγορεύεται να ασκήσουν 76 διαφορετικά επαγγέλµατα, απαγορεύεται το δικαίωµα της ιδιοκτησίας, απαγορεύεται ακόµα και η αγορά οικοδοµικών υλικών ενώ δεν έχουν πρόσβαση σε καµία κοινωνική υπηρεσία του Λιβάνου. Το 40% είναι άνεργοι και το 60% ζει κάτω από το όριο της φτώχειας. Εκπαίδευση και υγεία τούς παρέχεται από τα εδικά γραφεία του ΟΗΕ για τους πρόσφυγες. Αντιστοιχεί ένας γιατρός σε 11.000 πρόσφυγες ενώ υπολογίζεται ότι ο ΟΗΕ ξοδεύει κάθε χρόνο για ιατροφαρµακευτική περίθαλψη το αστρονοµικό ποσό των 35$ για κάθε Παλαιστίνιο πρόσφυγα στο Λίβανο.
Τα νούµερα όµως, όπως πάντα, δεν µπορούν να περιγράψουν τη φρίκη.
Στα ιστορικά στρατόπεδα της Σάµπρα και της Σατίλα µένουν ακόµα άνθρωποι. Στον ίδιο ακριβώς χώρο που τους παραχωρήθηκε το 1948 και µετά από τις δύο µεγάλες σφαγές (4.200 νεκροί από τους φαλαγγίτες στις αρχές του 1983 και λίγους µήνες µετά 750 νεκροί από την εκκαθάριση των Σύρων) χιλιάδες άνθρωποι στοιβάζονται σε ετοιµόρροπες πολυκατοικίες φτιαγµένες από τσιµεντόλιθους, όπου, µετά την απαγόρευση για αγορά οικοδοµικών υλικών, όλες οι επισκευές γίνονται µε ξύλα και λαµαρίνες. Στον κεντρικό δρόµο της Σατίλα, λίγο µετά τον τόπο ιστορικής µνήµης της σφαγής του ’83, βλέπεις κατεστραµµένα µαγαζιά και µισογκρεµισµένες παράγκες γύρω από την υπαίθρια χωµατερή όπου κατσίκια τρώνε σκουπίδια µαζί µε τα πιτσιρίκια που παίζουν.
Άνθρωποι που για 58 χρόνια τους αµφισβητείται το δικαίωµα στην αξιοπρέπεια βάσει της καταγωγής τους, ζουν εκεί. Εµείς, παιδιά της Δύσης δεν αντέχουµε στην εικόνα. Οι ίδιοι, περήφανοι πάντα, µας κοιτάζουν µάλλον εχθρικά καθώς γυρίζουµε µέσα στα στενά, βρώµικα σοκάκια. Με το δίκιο τους και όλη η ντροπή δικιά µας, για τις χώρες µας και τον αναθεµατισµένο δυτικό πολιτισµό µας.

…στη Συρία

Το ’48 κατέφυγαν στη Συρία 80 χιλιάδες πρόσφυγες. Σήµερα σε δεκατρία στρατόπεδα προσφύγων ζουν πάνω από 500.000 Παλαιστίνιοι. Στο στρατόπεδο-συνοικία Αλ Γιαρµούκ, το µεγαλύτερο της Συρίας, ζουν πάνω από 110.000 Παλαιστίνιοι πάντα στριµωγµένοι, οι οποίοι αποτελούν µια ακόµα ζωντανή µαρτυρία για τα όσα έχει περάσει ο λαός τους. Πιο ανθρώπινα από το Λίβανο, µα πάντα πρόσφυγες.

Συζητώντας…

Αλί Φαγιάντ, µέλος του Π.Γ., υπεύθυνος Διεθνών Σχέσεων της Χεζµπολάχ:
…Εµείς παλεύουµε για τα κυριαρχικά δικαιώµατα της χώρας µας. Αφού εξαντλήσαµε όλα τα διπλωµατικά µέσα, προχωρήσαµε στην αιχµαλωσία των δύο φαντάρων, µε µοναδικό σκοπό την ανταλλαγή τους µε τους τέσσερις Λιβανέζους που βρίσκονται κρατούµενοι στις ισραηλινές φυλακές. Δεν είµαστε εµείς η δύναµη που θέλει την κρίση, αλλά δεν θα επιτρέψουµε στο Ισραήλ να είναι η µόνη περήφανη χώρα της Μέσης Ανατολής, που θα υλοποιεί και θα επιβλέπει τους σχεδιασµούς των ΗΠΑ στην περιοχή. Αυτό δεν έχει σηµασία µόνο για τους Λιβανέζους ή τους Άραβες, αλλά νοµίζουµε πως είναι κρίσιµο και για την παγκόσµια κατάσταση…

Μουφίντ Κουτέις, µέλος του Π.Γ., υπεύθυνος διεθνών σχέσεων του Κ.Κ. Λιβάνου:
«…Η πολιτική κατάσταση στο Λίβανο είναι εξαιρετικά δύσκολη και πολύπλοκη. Επί της ουσίας, τα δύο µεγάλα πολιτικά στρατόπεδα είναι οι φιλοαµερικάνοι και οι φιλοσύροι, αλλά οι µεταπηδήσεις από το ένα στο άλλο δεν είναι σπάνιο φαινόµενο. Εµείς, αν και έχουµε ακόµα µια δύναµη της τάξης του 8-10 %, περιοριστήκαµε ιδιαίτερα µετά την είσοδο της Συρίας στο Λίβανο…
…Σήµερα αναµφισβήτητα η Χεζµπολάχ είναι η µεγαλύτερη πολιτική δύναµη και ο µόνος πραγµατικός στρατός της χώρας ενώ αναγνωρίζεται απ’ όλο τον αραβικό κόσµο ως δύναµη αντίστασης….

Ναΐφ Χαουάτµε, γενικός γραµµατέας του Δηµοκρατικού Μετώπου για την Απελευθέρωση της Παλαιστίνης:
«…Το Ισραήλ είχε έτοιµο το σχέδιο της επίθεσης και περίµενε για την υλοποίησή του. Αν και η Χεζµπολάχ έκανε τακτικό λάθος µε την αιχµαλωσία των Ισραηλινών φαντάρων, η αφορµή κάποια στιγµή θα βρισκόταν. Στόχος του Ισραήλ ήταν ο πλήρης πλέον αποκλεισµός της Παλαιστίνης, η ενίσχυση των φιλοαµερικανικών λιβανέζικων δυνάµεων και, τελικά, ο πλήρης αφοπλισµός της Χεζµπολάχ. Το σχέδιο ΗΠΑ – Ισραήλ στην περιοχή είναι ενιαίο, όσο κι αν προσπαθεί να φανεί ως ισραηλολιβανέζικη διαµάχη…

Η ταυτότητα της αποστολής
Μετά από κάλεσµα του Ελληνικού Κοινωνικού Φόρουµ και της Διεθνιστικής Αντιπολεµικής Κίνησης και σε συντονισµό µε αντίστοιχες ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες συγκροτήθηκε η ελληνική αποστολή αλληλεγγύης στους λαούς της Παλαιστίνης και του Λιβάνου, που βρέθηκε στη Συρία και τον Λίβανο από τις 28 Ιουλίου µέχρι τις 4 Αυγούστου.
Στο διάστηµα της παραµονής µας συναντηθήκαµε µε τον Πρόεδρο της Δηµοκρατίας του Λιβάνου Εµίλ Λαχούντ, καθώς και µε στελέχη της Χεζµπολάχ, του Κ.Κ. Λιβάνου και του µεγαλύτερου χριστιανικού κόµµατος, του Ελεύθερου Πατριωτικού Κινήµατος. Περιηγηθήκαµε στην ισοπεδωµένη Νότια Βηρυτό, επισκεφθήκαµε νοσοκοµεία και καταυλισµούς προσφύγων, ζήσαµε από κοντά το έγκληµα στην Κανά και συµµετείχαµε στη µεγάλη διαδήλωση το επόµενο πρωί έξω από τα γραφεία του ΟΗΕ. Δώσαµε κοινή συνέντευξη Τύπου µε µέλη αποστολών από την υπόλοιπη Ευρώπη και στελέχη των οργανώσεων του Λιβάνου που στηρίζουν την αντίσταση και καταθέσαµε ψήφισµα στα γραφεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στον Λίβανο.
Ακόµα επισκεφθήκαµε παλαιστινιακούς καταυλισµούς προσφύγων στον Λίβανο (Σάµπρα και Σατίλα) και στη Συρία (Αλ Γιαρµούκ), συζητήσαµε µε ηγετικά στελέχη παλαιστινιακών οργανώσεων (Δηµοκρατικό και Λαϊκό Μέτωπο για την Απελευθέρωση της Παλαιστίνης και Τζιχάντ Ισλάµι), ενώ, τέλος, συναντήσαµε τον αντιπρόεδρο της Κυβέρνησης της Συρίας Αµπντάλα αλ Αχµάρ.
Από την Ελλάδα στην αποστολή συµµετείχαν οι: Δέσποινα Σπανού (ΑΔΕΔΥ), Αντωνία Λεγάκη (µέλος της Εναλλακτικής Παρέµβασης Δικηγόρων), Θόδωρος Σδούκος (ΕΝΙΘ), Παύλος Αντωνόπουλος (ΟΛΜΕ), Γιώργος Τσιτσιλιάνος (ΟΛΜΕ), Μιχιάρ Εκτάµι (Ένωση Παλαιστινίων Εργαζοµένων στην Ευρώπη), Τάσος Κορωνάκης (Συνασπισµός), Νίκος Γιαννόπουλος (Ελληνικό Κοινωνικό Φόρουµ), Μανώλης Ηλιάκης (Αντιπολεµική Κίνηση Ρεθύµνου), Γκουίντο Τσιόφφι (Δίκτυο για τα Πολιτικά και Κοινωνικά Δικαιώµατα), Βαϊτσης Σκαρλάτος (Διεθνιστική Αντιπολεµική Κίνηση), Μιχάλης Τρίκας (εφηµερίδα Αυγή), Κώστας Φωτάκης (ΝΑΡ).

των Νίκου Γιαννόπουλου και Τάσου Κορωνάκη

Advertisements

Ενέργειες

Information

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s




Αρέσει σε %d bloggers: